Kategori: Makaleler

Serbest Piyasa Ekonomisi Kapitalizm Mi? Ekonomi, sınırsız ihtiyaçların, kıt kaynaklarla karşılanmaya çalışıldığı bir alan olarak, sürekli bir seçim yapmayı gerektirir. Her seçim, bir fırsat maliyeti doğurur; yani, bir şeyin seçilmesi, başka bir şeyin terk edilmesi anlamına gelir. Peki, bu kıtlık ve seçimler arasındaki ilişki, serbest piyasa ekonomisinin doğasını anlamada ne kadar kritik bir öneme sahiptir? Hangi ekonomi modelinin en verimli ve sürdürülebilir olduğu sorusu, kapitalizmin temel öğelerini ele alırken karşımıza çıkar. Serbest piyasa ekonomisi, özellikle kaynakların serbestçe alınıp satıldığı, devlet müdahalesinin asgari düzeye indirildiği bir sistem olarak tanımlanır. Ancak, bu model gerçekten kapitalizmin özüdür mü? Mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi…

Lamine Cam Nasıl Anlaşılır? Psikolojik Bir Mercekten Bakış Bir sabah evdeki camlardan birini temizlerken, kendimi düşündüm: Ne kadar da kolay unutuyoruz bazen gördüğümüz şeyleri, ama onları algılayış şeklimiz, düşündüğümüzden çok daha karmaşık olabiliyor. Camları silerken bile, bazen gözlerimiz bize yanıltıcı bir şekilde gösterebilir. İnsanlar, çevrelerini farklı şekillerde algılar; ama bazı şeyler, özellikle lamine cam gibi, dikkatlice incelenmediğinde fark edilmeyebilir. Peki, bu kadar sıradan bir nesnenin psikolojik olarak anlaşılmasını sorgulamak neden bu kadar önemli? İnsan davranışlarının ardındaki bilişsel, duygusal ve sosyal süreçleri anlamak, aynı zamanda lamine camı daha iyi tanımamıza da yardımcı olabilir. Lamine Cam ve Bilişsel Psikoloji Bilişsel psikoloji, insanların…

Dev Kaplumbağa Kaç Kilo? Bir Felsefi Düşünce Denemesi Giriş: İnsan Olmak ve Soruların Anlamı Bazen kendimize “Dev kaplumbağa kaç kilo?” diye sorarız, ancak sorunun ardında daha derin bir şey yatıyor olabilir. Bu soru, kulağa basit gibi gelse de, insanın evrene ve kendi varoluşuna dair derin sorgulamalarını uyandırabilir. Bir hayvanın fiziksel özelliklerine duyduğumuz merak, aslında bir anlam arayışının, bilinçli ya da bilinçsiz bir biçimde yüzeye çıkmasıdır. Eğer bir hayvanın kilosunu sormak basit bir bilgi edinme aracıysa, o zaman bu bilgiye nasıl ulaştığımız, elde ettiğimiz bilginin doğruluğunu ve bu bilgiyi nasıl kullanmamız gerektiğini sorgulamak niçin bu kadar önemlidir? İnsan, doğa ile kurduğu…

Ard Grup Holding Kimin? Siyaset Bilimi Perspektifinden Bir İnceleme Günümüz toplumlarında, iktidar ve güç, sadece devletle sınırlı kalmaz. Ekonomik ve iş dünyasında da yoğun şekilde yer alan bu güç ilişkileri, sosyal yapıları ve toplumsal düzeni şekillendirir. Ard Grup Holding, Türkiye’nin önde gelen şirketlerinden biri olarak, bu güç dinamiklerini derinden etkileyen bir aktör olma potansiyeline sahiptir. Peki, Ard Grup Holding kimin? Bu soruyu siyaset bilimi perspektifinden ele aldığımızda, sadece ekonomik bir yapı olarak değil, aynı zamanda ideolojiler, kurumlar ve yurttaşlık ilişkileriyle bağlantılı bir gücün temellerine inmiş oluruz. Siyaset, güç ilişkileriyle ilgilidir; bu güç sadece siyasi iktidardan kaynaklanmaz, aynı zamanda ekonomik güç,…

Şişen Batarya Tamir Edilir Mi? Felsefi Bir Bakış Bir sabah, cebinizdeki telefonun ekranına bakıyorsunuz; bildirimler, mesajlar, hatırlatıcılar… Her şey hızlı ve kolay bir şekilde erişilebilir. Ancak, bir şey ters gidiyor; batarya, eskisi gibi verimli çalışmıyor. Hatta, tam tersine, şişiyor, cihazın arkasında bariz bir deformasyon oluşuyor. Elinizdeki teknoloji, bir zamanlar mükemmel çalışan bir araçken şimdi kendi sınırlarına dayanıyor. Bataryanın şişmesi, yalnızca teknik bir sorun mudur, yoksa varoluşsal bir soruyu mu gündeme getirir? İnsanın varlık biçimi, zamanla yıpranır ve nihayetinde bozulur; peki bu bozulmayı tamir etmek gerçekten mümkün müdür? Şişen bataryaların tamir edilip edilemeyeceği, yüzeyde çok basit bir soru gibi görünebilir. Ancak…

Üniversite Okuyup Astsubay Olunur Mu? Bir Antropolojik Bakış Farklı kültürleri ve toplumsal yapıları keşfetmek, her zaman insanın kimliğini daha iyi anlamasına yardımcı olur. Zira her toplum, bireylerini farklı ritüeller, semboller, akrabalık yapıları, ekonomik sistemler ve kimlik oluşumlarıyla şekillendirir. Bir toplumun bireyleri, sadece fiziksel ve biyolojik özellikleriyle değil, aynı zamanda bu kültürel yapılar içinde kazandıkları rollerle de tanımlanır. Bugün, üniversite okuyup astsubay olma konusu üzerinden bir toplumun değerler sistemine, eğitim anlayışına ve kimlik oluşturma biçimlerine dair pek çok soruyu gündeme getirebiliriz. Astsubaylık, Türkiye gibi ülkelerde devletin güvenliğini sağlama misyonunu üstlenen önemli bir meslek dalıdır. Ancak bu meslek, toplumsal hiyerarşi, eğitim sistemi,…

Çikolata Kisti Doğum Kontrol Hapıyla Geçer Mi? – Felsefi Bir Bakış Açısı Felsefe, bize sadece doğruyu ve yanlışı öğretmekle kalmaz, aynı zamanda neyin mümkün olup olmadığını, neyin anlam taşıdığını da sorgular. Bazen sorular, görünenin çok ötesine geçer. Çikolata kisti gibi fiziksel bir rahatsızlık, yalnızca biyolojik bir sorundan ibaret değildir; aynı zamanda etik, epistemolojik ve ontolojik düzeyde de derin tartışmalara yol açar. Birçok kişi, çikolata kisti tedavisinde doğum kontrol haplarının etkili olup olmadığını merak eder. Ancak bu soru, sadece tıbbi bir çözüm önerisi aramaktan çok daha fazlasını içerir. Sorun, varlık ve bilgiye dair felsefi bir soruya dönüşebilir: Gerçekten neyi tedavi ediyoruz?…

Birinin yüksek ateşi olduğunu duyduğumuzda, çoğumuz ilk olarak fiziksel bir acı, bir sağlık sorunu ya da bedenin verdiği bir tepkiyi düşünürüz. Peki, ateşin yükselmesi sadece bedensel bir olay mıdır? Yüksek ateşe ne iyi gelir sorusu, yalnızca fiziksel bir tedavi arayışının ötesine geçer. Çünkü bu soru, bir yandan sağlık hizmetlerine erişim, toplumsal normlar, bireylerin kültürel pratikleri ve güç ilişkileriyle doğrudan bağlantılıdır. Hepimiz, bir ateşi düşürmek için çeşitli yöntemler ve inançlarla büyüdük; fakat bu yöntemlerin her biri, içinde yaşadığımız toplumun, kültürün ve toplum yapısının etkilerini taşır. Bu yazıda, yüksek ateşe iyi gelen yöntemleri sosyolojik bir perspektiften keşfedeceğiz. Farklı toplumsal normlar, cinsiyet rolleri,…

Yapıcı Tutum Ne Demek? Cesur Bir Eleştiri ve Derinlemesine İnceleme Yapıcı tutum. Herkesin dilinde, her fırsatta vurgulanan, genelde de “bunu yapmalısın” veya “şunu yaparsan daha iyi olur” şeklinde çokça tavsiye edilen bir kavram. Ama tam olarak ne demek bu? “Yapıcı” olmak güzel bir şey mi gerçekten, yoksa bazen iyi niyetle yapılmış bir maske, gerçeklerin gizlenmesine mi neden oluyor? Gelin, bu kavramı biraz tartışalım, güçlü ve zayıf yönlerini analiz edelim. Yapıcı Tutum Nedir? Yapıcı tutum, genelde insanların çözüm önerileri sunduğu, eleştirilerini yumuşatarak sunduğu ve başkalarını geliştirmeye yönelik iyi niyetli bir yaklaşım olarak tanımlanır. Birisi kötü bir şey yaptığında, onu düzeltmek için…

Vahiy Nedir? Toplumsal Yapılar ve Tefsir Üzerine Bir Sosyolojik Bakış Bir toplumun en derin değerlerine, inançlarına ve ritüellerine girdiğimizde, her bir kültürel pratiğin, toplumsal normların ve toplumsal yapının bir yansıması olduğunu fark ederiz. Toplumsal yapıların bireylerle olan etkileşimi, bazen görünmeyen ince ipliklerle örülüdür; bu iplikler bazen bir dinin ya da öğreti sisteminin taşıdığı anlamları şekillendirir. “Vahiy nedir?” sorusunun yanıtı ise, sadece dini bir öğretiyi anlamaktan çok, o öğretiye nasıl yaklaşacağımızı, toplumların nasıl bir yapı geliştirdiğini ve bireylerin bu yapılar içindeki rollerini nasıl benimsediğini de ortaya koyar. Bu yazıda, vahiy ve tefsir üzerinden toplumsal normlar, cinsiyet rolleri ve kültürel pratikler ekseninde…